Edese verdachte genocide Rwanda: ‘Getuigen tegen mij wilden minder straf’

EDE (ANP) De 66-jarige Eugène N., die bij de rechtbank in Den Haag terechtstaat voor betrokkenheid bij de genocide in Rwanda in 1994, meent dat getuigen tegen hem hebben verklaard om zelf, bij hun berechting door lokale rechtbanken in Rwanda, strafvermindering te krijgen. Dat zei N. vrijdag tijdens een urenlang verhoor ter zitting.

Centraal daarin stond de vraag of N. op 24 april 1994 aanwezig was in het Byiza-stadion in de Rwandese gemeente Mbazi. Op die dag zijn daar naar schatting 3000 Tutsi’s op gruwelijke wijze vermoord. “Het waren verschrikkingen die niemand ooit eerder had gezien”, aldus een ooggetuige. De slachtoffers was verteld dat ze veilig zouden zijn in het voetbalstadion. Ze werden gedood met geweerschoten, handgranaten, machetes en knotsen.

De massaslachting was onderdeel van de genocide die op 6 april 1994 begon en in drie maanden tijd aan naar schatting 800.000 mensen het leven heeft gekost. N. kwam in 1998 naar Nederland. Na een onderzoek van het Team Internationale Misdrijven werd hij in 2024 opgepakt.

“Ik ben die dag nooit in het stadion geweest”, stelde N. tijdens het verhoor bij herhaling. Hij zegt dat hij samen met anderen vanaf een heuvel heeft gezien wat er in en om het stadion gaande was. Het was door honderden mensen omsingeld, om ervoor te zorgen dat er niemand kon ontsnappen. N. zegt dat er op een zeker moment op hem is geschoten, dat hij bang werd en naar huis is gegaan.

Volgens getuigen was N., die een functie had als lokale bestuurder, wel in het stadion aanwezig. Hij zou er handgranaten hebben uitgedeeld en die ook zelf hebben gegooid naar mensen op het veld. N. meent dat de getuigen, die samen gevangen zouden hebben gezeten, tegen hem hebben samengespannen en verklaringen op elkaar hebben afgestemd. Bekennen en anderen belasten kon hen strafkorting opleveren, aldus N.

N. zegt dat hij meer dan vijftig familieleden heeft verloren door het geweld. Ook zou hij tevergeefs hebben geprobeerd hen eten te brengen toen zij in het stadion waren. “Mensen waren echt gek geworden”, zei hij over de ongekende gewelddadigheden.

Het proces gaat maandag verder met onder meer een aantal slachtofferverklaringen. Er zijn namens slachtoffers negen schadeclaims tegen N. ingediend.

Dinsdag komt het Openbaar Ministerie met de strafeis, woensdag houden N.’s advocaten hun pleidooi. De rechtbank wil op 28 augustus uitspraak doen.