Interieur van de biomassacentrale aan de Geerweg in de Edese wijk Park Reehorst.
Interieur van de biomassacentrale aan de Geerweg in de Edese wijk Park Reehorst. Warmtebedrijf Ede
BUREAU SPOTLIGHT

'Biomassa Ede alleen lokaal en regionaal resthout'

Maatschappelijk

EDE Midden in een woonwijk, naast de kenniscampus van Ede, staat een grijze vierkante blokkendoos. Dit is een biomassacentrale. Ede heeft er drie, die volgens Warmtebedrijf Ede anders werken dan de gemiddelde centrale in Nederland. Wat maakt ze zo anders? Op welke manier werken ze en hoe zit het met de uitstoot van bijvoorbeeld roet en koolstofdioxide (CO2)? Bureau Spotlight ging langs bij de Bio-Energie Installatie aan de Geerweg in de wijk Park Reehorst.

Fleur Bubbert en Mirjam Wolff

Via een blauwe deur lopen we de trappen op naar het leslokaal waar binnenkort een 'experience' moet komen om biomassacentrales uit te leggen aan geïnteresseerden. Via de ramen is de gigantische installatie te zien. Meterslange zilverkleurige buizen, een enorme verbrandingsoven en een fel oranje vloer met blauwe lijnen.

Bakken met verschillende houtsnippers laten zien wat er verbrand wordt in de oven. Aan de muur hangt een tekening van het warmtenet van Ede, met zowel zonne- en windenergie als biomassa. Aan tafel zitten social engineer Rik Timmermans, communicatieadviseur Lotte Wander, strategisch adviseur Wilhelm Doeleman en contentspecialist Frits van den Heijkant. 

ANDERS DAN ANDEREN Warmtebedrijf Ede wil graag in gesprek, zodat ze opheldering kunnen geven over hun werkwijze. Met de nationale discussie over de bijstook van biomassa in kolencentrales willen ze niet vergeleken worden. ,,We hebben hier echt last van de grote partijen die vanuit Amerika en Canada complete bomen importeren en verbranden. Je ziet dat in het debat voornamelijk die kant wordt belicht”, vertelt Doeleman.

Een instemmende blik komt van Wander. ,,Dat is een discussie waar wij helemaal niet in zitten, omdat wij alles doen met lokaal en regionaal hout.” Ongeveer zeventig procent van het resthout dat wordt verwerkt in Ede is volgens haar lokaal tuinafval dat afvalbedrijf ACV aanlevert. Het overige deel komt van landschapsbeheer. Het gaat hierbij om de Amerikaanse vogelkers.

Wander legt uit dat Warmtebedrijf Ede geen opdracht geeft aan landschapsbeheerders voor de levering van hout, maar dat zij inkopen wat wordt aangeboden. Er worden op die manier geen bomen gekapt voor de stook van biomassa. ,,Alle bos- en landschapsbeheerders moeten zich houden aan de Wet Natuurbescherming. Op basis daarvan bepalen zij of ze een boom rooien, onderhouden of gewoon laten staan. Mensen denken dat er hele bossen in de oven gaan. Dat is hier niet het geval.”

Dit betekent dat de stam van de boom niet zomaar wordt verbrand in de bio-energie installatie, maar dat deze bijvoorbeeld naar een meubelmaker gaat. Warmtebedrijf Ede koopt alleen het zogeheten resthout in, de takken bovenin de boom die nergens anders voor gebruikt worden.

ROETDEELTJES De biomassacentrale bij Park Reehorst bestaat voor de helft uit filters. Volgens Wander is het technisch onmogelijk dat omwonenden last hebben van roetdeeltjes. ,,Op het moment dat mensen dat aan ons doorgeven checken we alles, van de ketel tot een geurcheck in de omgeving.” Daaruit komt naar voren dat de geuroverlast niet van de biomassacentrale afkomstig is. In minder dan 1 procent van de draaitijd van de ketel is volgens Warmtebedrijf Ede sprake van onvolledige verbranding en kan kort sprake zijn van een houtkachelgeur. ,,Wanneer wij, zoals je net op het filmpje zag, een onvolledige verbranding hebben, zijn wij daar altijd heel open en eerlijk over.'' Warmtebedrijf Ede zegt langs de deuren te gaan als er iets mis is met de verbranding. 

Bij volledige verbranding komt voornamelijk waterdamp uit de schoorsteen, de bekende rookpluim. Verder komt er wel CO2 mee, maar daar zijn geen normen voor. Voor de overige vrijkomende stoffen is wel een norm. ,,Nederland heeft het strengste besluit ter wereld als het gaat over de uitstoot. Niet van Europa, maar de wereld. Wij voldoen hieraan.”

De rest van de stoffen die vrijkomen bij de verbranding van biomassa wordt volgens Warmtebedrijf Ede door verschillende filters opgevangen. In een afgesloten container worden deze stoffen afgevoerd naar een speciaal bedrijf. Zogeheten vliegas wordt bijvoorbeeld verwerkt in beton en cement.


NIET GOED, WEL BETER Dat biomassa niet dé ultieme oplossing is, weten de mensen bij de biomassacentrale ook. Wander: ,,Kijk, 'great is the enemy of good'. Alle oplossingen die worden aangeboden, worden zo onder een vergrootglas gelegd. Ze zijn niet 'great', maar wel beter dan wat we nu hebben.” Doeleman sluit zich daarbij aan. ,,Als je het hebt over de betaalbaarheid van de energietransitie, dan heb je biomassa gewoon nodig. Anders kan de gemiddelde Nederlander dat niet betalen.'' 

Wander voegt daaraan toe dat ze juist om deze reden ook de restwarmte van Edese bedrijven aansluiten op het warmtenet, evenals collectieve zonnewarmte. ,,Daarnaast loopt de vergunningaanvraag voor een boring naar aardwarmte. Meer duurzame bronnen op het warmtenet maken het net nog robuuster en het aandeel biomassa kan hierdoor op termijn omlaag.” 

TOEKOMSTPLANNEN Alleen biomassacentrales zijn niet de oplossing. Warmtebedrijf Ede kijkt vooruit naar een combinatie van onder meer zon en wind. ,,Biomassa is dan de back-up”, legt Timmermans uit. ,,Voor onze technische inspiratie kijken we naar Zweden, maar wij willen ook kijken naar wat hier kan. Wat is voor ons toekomst- en klimaatbestendig? Wat is goed beheer? Daarom kijken we bijvoorbeeld naar wilgenplantages. Daar kunnen we dan oogsten wanneer wij het nodig hebben.'' 

Ook over de CO2-uitstoot wordt nagedacht. Op dit moment gaat er nog een deel van deze CO2 vrij de lucht in, maar in de toekomst ziet dat er anders uit. ,,We willen dat eruit halen en in tanks doen. Je hebt bijvoorbeeld in de glastuinbouw aggregaten staan. Die draaien om CO2 uit te stoten voor de groei van planten. Maar het kan ook gewoon in de frisdrank. Dan krijg je een echte circulaire economie en kunnen we elkaar helpen in die transitie.'' 

OPROEP We zijn benieuwd naar jullie expertise en verhalen. Weet jij meer over het verschil tussen de biomassacentrales in Ede (Geerweg, Knuttelweg en Dwarsweg) en locaties elders? En/of wil je jouw ervaringen en mening met ons delen? Stuur dan een mail naar bureau@bureauspotlight.nl.

Fleur Bubbert en Mirjam Wolff werken voor Bureau Spotlight, lokale onderzoeksjournalistiek in de regio Foodvalley. Een samenwerking van BDUmedia, Omroep Ede en de School voor Journalistiek in Ede. Mede mogelijk dankzij subsidie van het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek. Meer onderzoeksverhalen lees je op bureauspotlight.nl.

advertentie
advertentie