Aangesterkt Ede Pride mikt op vierde editie in 2026: ‘Uniek in ons eigen pad volgen’

30 december 2025 om 13:55 Maatschappelijk Nieuws uit Ede

EDE Drie jaar op rij was Ede Pride een vaste, kleurrijke waarde op de lokale evenementenkalender. Toen werd het stil: de organisatie laste een broodnodige adempauze in. Maar na maanden druk bezig te zijn geweest achter de schermen, onder meer met het oprichten van een stichting, is Ede Pride er weer klaar voor om hernieuwd van zich te laten horen.

door Elyse van den Brink

Keuvelend schuiven de kersverse Ede Pride-bestuursleden Jan Bansema (70), Esther van Vliet (46) en Jurrian van Waaij (27) op een grauwe donderdagochtend aan. Het is nog vroeg en Van Vliet legt de laatste hand aan haar make-up. ,,Ja sorry, jongens, ik ben nog even bezig met mijn drag”, grapt ze. 

GRENZEN

Er hangt een ongedwongen sfeer, bijna alsof de drie Edenaren al jaren met elkaar optrekken. En dat terwijl Bansema en Van Waaij nog maar grofweg een half jaar deel uitmaken van het aangesterkte Ede Pride-team. De ontspannenheid in de ruimte staat in schril contrast met hoe afgetobd de organisatie er ruim een jaar geleden bij zat.

Het evenement voor en door de lhbti-gemeenschap zag het levenslicht in 2022 en haalde zelfs de landelijke media. Maar na drie succesvolle edities, die elkaar in rap tempo opvolgden, trok de organisatie aan de noodrem. ,,Het was te veel”, blikt Van Vliet, teamlid sinds het eerste jaar, terug op die periode. ,,Ik kan sowieso niet zo goed maat houden - zeker niet wanneer iets me zo aan het hart gaat - en ben, ook op persoonlijk vlak, te ver over mijn grenzen gegaan. Die ervaring deelden meer teamleden.”

EMOTIONELE ARBEID

Zoals bij alle evenementen het geval is, kwamen bij de organisatie allerhande praktische zaken kijken. Maar daarbovenop gaat een evenement als Pride gepaard met zogenaamde ‘emotionele arbeid’, zo stelt Van Vliet. Waarmee ze doelt op de vaak onzichtbare inspanning die inherent is aan lhbti-activisme. Zoals het steeds opnieuw moeten duiden van de problematiek, ook als dit raakt aan persoonlijke ervaringen en emotioneel belastend is.

,,Omdat we het gezicht van Ede Pride werden, voerden we veel gesprekken: met de gemeente, met andere partners, met mensen op straat. En zodra je ook maar íets met een regenboogvlag doet, krijg je vooral via social media een hoop bagger over je heen”, zegt Van Vliet. ,,Dat laatste kan je met een korreltje zout nemen, maar je kan het nooit helemaal wegwuiven. Zeker niet als het reacties zijn van mensen waar je mee samenleeft in dezelfde gemeente; dat werkt een beetje vervreemdend. Tegelijkertijd onderstreept het negatieve tegengeluid wel precies waarom we doen wat we doen.”

Zodra je ook maar íets met een regenboogvlag doet, krijg je vooral via social media een hoop bagger over je heen

ALL-IN

Die noodzaak voelden ook de aanwezigen van de wervingsavond, in februari dit jaar. ,,Ons kernteam is zo’n beetje verdubbeld - we zijn nu met ongeveer zestien mensen - en we kunnen daarnaast rekenen op ondersteuning van andere vrijwilligers”, schetst Bansema. 

Van Waaij was een van de aanwezigen tijdens de wervingsavond. Hij is geen onbekende in de lokale lhbti-community. ,,Ik heb hiervoor twee jaar bij jongerenorganisatie Fierce! gezeten. Daar ben ik toen gestopt vanwege drukte op mijn werk en omdat ik toe was aan iets anders.” 

Na slechts zes maanden begon het toch weer te kriebelen. ,,Ik wilde iets nieuws. Toen kwam die oproep voor de wervingsavond op mijn pad”, zegt Van Waaij. Waarop Bansema treffend reageert: ,,Je bent ook wel meteen all-in gegaan”, doelend op de voorzittersrol die de 27-jarige bekleedt in het gloednieuwe bestuur.

(De tekst gaat verder onder de foto.)

Het nieuwe bestuur van Stichting Ede Pride - Ede Pride

‘ALLEMAAL HOMO SAPIENS’

Bansema is met zijn 70 jaar momenteel het oudste teamlid en brengt daardoor een flinke dosis ervaring in. ,,Ik ben altijd al sociaal en cultureel betrokken geweest, maar het leven werd op een gegeven moment erg druk. Nu mijn werkende leven erop zit, heb ik weer meer tijd om de wereld een stukje beter te maken”, vertelt hij over zijn motivatie om zich bij het Ede Pride-team te voegen.

Het evenement is in zijn ogen een manier om de verbinding tussen alle mensen te versterken. ,,Ik kreeg vorige week nog een compliment: Wat goed dat je je inzet voor de lhbti-gemeenschap, want dat is hard nodig. Diegene is zelf geen lhbti’er, maar zei er dus wel wat over. Ik zie dat als: iedereen behoort eigenlijk tot deze community; we zijn namelijk allemaal Homo sapiens. We proberen allemaal een plekje te hebben in het leven. Daar moeten we elkaar in steunen in plaats van tegenwerken.”

Van Vliet beaamt dat volmondig. ,,Er is zoveel variatie onder de lhbti-paraplu. Iedereen herkent zich wel ergens in, zou je denken.” Toch ervaarde de Edese het ook weleens als frustrerend om de stem van niet-lhbti’ers nodig te hebben bij de emancipatie van de regenbooggemeenschap. ,,Tegelijkertijd weet je dat onze beweging alleen een vlucht kan krijgen als mensen die het niet direct betreft zich ook uitspreken. Dat inzicht is met de jaren gekomen. Zo zie je maar: ook wij blijven leren over de queer community.”

HUISWERK

Gevraagd naar de lessen die dit tussenjaar heeft gebracht om te voorkomen dat het team weer op zijn reserves gaat draaien, lacht Van Vliet veelbetekenend. ,,Tsja, dat is een goede vraag. De mens is hardleers, hè? Dit is nog wel een stukje huiswerk voor het team. En zeker als bestuur vragen we ons af: hoe gaan we onze grenzen borgen?”

Van Waaij en Bansema vullen aan dat de oprichting van Stichting Ede Pride een sleutelrol kan spelen in dit vraagstuk. ,,Het goed organiseren van een team leidt tot een groter gevoel van eenheid, van veiligheid en er voor elkaar zijn”, meent Bansema. 

Ook wij blijven leren over de queer community

Hoe was het eigenlijk voor de ‘nieuwelingen’ om zich bij het al gevestigde Ede Pride-team te voegen? ,,Enerzijds spring je natuurlijk een beetje op een rijdende trein, anderzijds kwamen er in één klap veel nieuwe mensen bij. Je merkt dat dat wel zoeken is. Het ‘oude team’ had hun eigen werkwijze en de nieuwe mensen brachten weer andere ideeën mee. Hoe geef je dat handen en voeten? We hebben daar veel over gesproken en ik heb er alle vertrouwen in dat het ons gaat lukken”, aldus Van Waaij. 

OKTOBER 2026

In het weekend van 2 tot en met 4 oktober 2026 moet het gaan gebeuren. Dan staat de vierde editie van Ede Pride op de agenda, kondigen de teamleden aan. Veel kunnen ze nog niet verklappen over het programma. ,,De plannen zijn pril”, zegt Bansema. ,,Maar we kunnen wel melden dat we succesvolle componenten meenemen uit eerdere edities. Er zal vast herkenning zijn, met misschien wat verrassingen eromheen.”

Van Waaij vult aan: ,,Onze kernthema’s blijven intact. Ede Pride is een protest, informatieverschaffing, een viering van het leven, van de gemeenschap en van elkaar. En daar hoort, passend bij Ede, ook een religieuze, levensbeschouwende viering bij. We zijn een Pride die breed geworteld is en tegelijkertijd in het Edese past.”

Van Vliet knikt instemmend. ,,Ja, we zijn daarin ook wel uniek. Uniek in ons eigen pad volgen. Ik denk dat we nu wel echt kunnen stellen dat we dicht bij onszelf blijven. Het blijft een evenement door en voor Ede.”

MEER DAN EEN DRIEDAAGSE

Het kernteam mag dan wel in helpende handen verdubbeld zijn, meer hulp is altijd gewenst, benadrukt de organisatie. ,,We kunnen altijd meer vrijwilligers gebruiken, zeker in het Prideweekend zelf. Ook ondernemers zijn welkom om aan te haken en we kunnen de steun van fondsen gebruiken”, somt Van Vliet op.

Ede Pride ontvangt daarnaast subsidie van de gemeente Ede. Het team hoopt onder meer op extra financiële steun. ,,Ik zeg al vanaf het begin dat wij meer zijn dan een driedaags evenement. Al vanaf dag één hebben we veel meer gedaan in Ede, en dat allemaal met onze eigen netwerken en expertises. Neem bijvoorbeeld onze socials: daarop delen we het hele jaar door relevante informatie”, legt ze uit.

Ede Pride is een protest, informatieverschaffing, een viering van het leven, van de gemeenschap en van elkaar

,,De cijfers liegen er bovendien niet om: in sommige opzichten gaat het slecht met lhbti’ers. Zo hebben we vaker te maken met bedreigingen en kampt de gemeenschap met hoge suïcidecijfers. Dat is hopelijk iets wat de gemeente ook erkent en waar ze financieel iets aan wil bijdragen.”

De komende periode wil het Ede Pride-team in gesprek gaan met de gemeente over de verdere invulling van hun rol. Daarnaast benadrukken Van Waaij, Bansema en Van Vliet hoe waardevol het is wanneer ook niet-lhbti’ers naast ze staan, ook buiten het Ede Pride-weekend om. ,,Pride is van origine een protest. Dat is nog steeds nodig”, legt Van Waaij uit. ,,Idealiter kan het steeds meer een feest worden. En wie wil er nou geen feest?”

Meer informatie over het komende evenement zal door de organisatie gedeeld worden via www.edepride.nl en hun socials.

In 2023 verscheen een twaalfdelige reeks over de Edese lhbti-gemeenschap op Ede Stad.nl. Lees en luister deze verhalen (nog eens terug) in dit dossier.