Afbeelding
Theo Beumer

Eddy Werkman in de serie Krasse Knarren: ‘Als je ergens mee ophoudt, heb je het gevoel dat je uit een gevangenis stapt’

3 januari 2026 om 18:00 Mensen Nieuws uit Ede Tips van de redactie Krasse Knarren

EDE Ze waren bekenden in Ede en omgeving, maar staan inmiddels veel minder in de schijnwerpers dan jaren geleden. In de serie Krasse Knarren interviewen we bekende Edenaren die uit het nieuws zijn verdwenen, maar zeker hun sporen hebben nagelaten. Deze keer: Eddy Werkman, medeoprichter van de voormalige broodjeszaak Broodje Eddy.

door Jan de Boer

Werkman is in hart en nieren een Edenaar. In 1947 werd hij geboren aan de Reehorsterweg. Na zijn huwelijk met Riet belandde hij in Ede-Noord. Later keerde hij terug naar Ede-Zuid, waar hij aan de Parkweg in het oude pand van visboer Rijsemus de broodjeszaak Broodje Eddy begon. Vooral bij Edenaren boven de vijftig jaar roept die naam nog altijd herinneringen op, onder meer aan broodjes warmvlees, warmvlees speciaal en tartaar.

BROODJE VAN KOOTJE

Broodje Eddy was in Ede net zo bekend als Broodje van Kootje in Amsterdam. De broodjeszaak had een vaste plek in het uitgaansleven aan de Parkweg. ,,De oude zaak van Rijsemus was ideaal voor een broodjeszaak, er zat een koelcel in, een vitrine, een grote wasbak en de vloer was al helemaal betegeld. We konden daar met een kleine investering beginnen. Dat was in 1972. Riet wist toen niet eens wat een hamburger was. En de meeste Edenaren ook niet. Dat hadden ze helemaal niet door. Later deden ze of ze het nog beter wisten. In het begin moesten wij het echt hebben van de militairen.”

In het begin moesten wij het echt hebben van de militairen

Voor die tijd werkte Werkman als banketbakker bij een neef. ,,Als klein ventje wilde ik al met een cafetaria beginnen.” Hij herinnert zich een ontmoeting met de toenmalige eigenaar van snackbar De Pinguïn op de oude Markt. ,,Ik zei tegen hem dat ik een snackbar wilde beginnen. ‘Jongen, je moet aan de Parkweg een broodjeszaak beginnen.’ De Parkweg was in die tijd het uitgangsgebied van Ede.”

Om ervaring op te doen liep Werkman enkele weken mee bij broodjeszaak Tiptop aan de Korenmarkt in Arnhem. ,,Ik kon er een paar weken meelopen. Daar leerde ik de kneepjes van het vak.”

BROODJE RIET

Ook zijn vrouw Riet moest het vak nog leren. ,,Riet wist in het begin ook niet wat een hamburger was. Zij pakte het ook heel gauw op. En een hele harde werker. Het was altijd Broodje Eddy, maar het had ook Broodje Riet kunnen zijn.” Dat bleek ook uit een broodje dat spontaan ontstond. ,,Je kon bij ons ook een broodje Riet krijgen, dat was een gebakken ei met gebakken ham en kaas. Dat nam Riet zelf tussen de middag. Onze klanten zagen dat en vroegen: ‘doe mij ook zo’n broodje Riet.’ Toen hadden we niet alleen een broodje Eddy, maar ook een broodje Riet.”

De bekendheid van de zaak groeide mede door actieve promotie. ,,Je moet er wel rekening mee houden dat mensen in Ede niets van een broodjeszaak wisten. Voordat we begonnen had ik bij ondernemers veel flyers met de tekst ‘Binnenkort geopend Broodje Eddy’ neergelegd. Ook in elke flat in Ede hadden we dat opgehangen. En toen we open gingen legden we overal flyers neer met de tekst ‘nu zijn we open’. En ook reclame in huis-aan-huisbladen.”

BIOSCOOPRECLAME

Ook in bioscoop De Reehorst werd reclame gemaakt. ,,Tijdens de pauze bij de films hadden we reclames met de tekst ‘Broodje Eddy de enige echte’. Die tekst kwam ook op de bon te staan.” Dat leidde tot een opmerkelijke situatie. ,,Opeens kwam iemand van Nutricia en die zei: ‘dat klopt niet, u gebruikt onze reclame’.”

Opeens kwam iemand van Nutricia en die zei: ‘dat klopt niet, u gebruikt onze reclame

Werkman kon aantonen dat hij eerder met die slogan was begonnen. ,,Toen ben ik stom geweest, ik had hun moeten vertellen dat zij mijn slogan hadden afgepakt. En had daarvoor een compensatie moeten vragen.” Later werd een andere slogan gebruikt: ,,‘Broodje Eddy, een grote naam in een kleine wereld’.”

In de weekenden was het druk op de Parkweg. ,,Vrijdags en zaterdags, als de militairen en de mensen uit de verpleging weg waren, kwamen veel Edenaren om een broodje te eten. Iedereen ging toen uit op de Parkweg, waar we tot twaalf uur open mochten zijn.” Na sluitingstijd bleven bezoekers aankloppen. ,,Stappers rammelden bij ons aan de deur, maar die zat dicht. Een man van de Edese politie zei: ‘ze eten maar een broodje thuis.’”

REGELS OVERTREDEN

De enige keer dat de regels werden overtreden, was toen de zaak na twaalf uur openbleef. ,,Vrijdagavond ging de deur open. Volle bak. Tot drie uur ’s nachts, het ging maar door.” Zaterdag gebeurde hetzelfde. ,,Vooraf was ik wel bij een advocaat geweest. Daar hoorde ik dat het wel een paar maanden kon duren voordat ik een vergunning kon krijgen om langer open te kunnen blijven. Dat kostte zo veel geld dat wij niet konden lijden.”

Zaterdag rond twee uur ’s nachts kwam de politie binnen. ,,De tent zat helemaal vol. En hoorde ik dat ik de zaak moest sluiten. Dat wilde ik wel doen, maar zei dat alle klanten die in de zaak zaten eerst een broodje konden krijgen. Als dat niet mocht, had ik anders oorlog gekregen.”

De maandag daarop moest Werkman zich melden op het politiebureau. ,,En wat denk je? Ik kreeg de vergunning. Bij de politie zagen dat het wel nodig was.” Hij verwijst daarbij naar een dodelijk ongeval dat jaren eerder plaatsvond. ,,Een stel Edese jongens waren naar Arnhem gereden om daar een broodje te gaan eten.”

EIGEN AANBOD

Broodje Eddy onderscheidde zich door het eigen aanbod. ,,Broodje Eddy was verse champignons gebakken met stukjes ham, tartaar en uitjes, gekruid met peper en kerrie, opgediend op een geroosterd broodje.” Niet iedereen bestelde altijd het juiste broodje. ,,Je had ook wel eens mensen die een broodje verschrikkelijk bestelden, maar dan bedoelden ze eigenlijk een broodje Eddy.”

Als je ergens mee ophoudt, heb je het gevoel dat je uit een gevangenis stapt

Later werden ook maaltijden verkocht. ,,’s Middags tussen vijf en acht uur verkochten we ook maaltijden, dan had je een strippenkaart voor tien keer eten.” De soepen werden al snel zelf gemaakt. ,,In het begin verkochten we soepen vanuit blikken, daar zijn we heel snel mee gestopt.” Ook andere producten werden in eigen keuken bereid. ,,Als je iets maakt, moet je er zelf voor honderd procent achter staan.”

Na dertien jaar namen de broers Dirk en Frans van der Hilst de zaak over. ,,De broers hebben we zes weken ingewerkt. En Riet heeft nog vijftien jaar maaltijden voor hen verzorgd.” Over het stoppen heeft Werkman geen spijt. ,,Als je ergens mee ophoudt, heb je het gevoel dat je uit een gevangenis stapt. Je was altijd gebonden. Na het stoppen kon je gaan en staan waar je wilde.”

Vier jaar voor zijn pensioen werkte hij via Randstad nog in de catering bij Agrifirm in Apeldoorn.

Dat Broodje Eddy nog altijd leeft in Ede, bleek tijdens een reünie in het Oude Politiebureau. ,,We hadden duizend broodjes besteld. Op de reünie kwamen ruim vierhonderd man af.” Uiteindelijk bleven er vijftig broodjes over. ,,Het was onvoorstelbaar. Maar wel leuk.”

Meer verhalen over ‘Krasse Knarren’ lezen? Je vindt hier alle reeds gepubliceerde artikelen in de serie ‘Krasse Knarren’.

Afbeelding