Ingezonden: Houtstook kost je meer

2 januari 2026 om 13:05

Werkgroep Schone Lucht voor Ede

EDE In de herfst- en wintermaanden branden de houtkachels en open haarden in onze gemeente volop. Veel mensen stoken hout vanwege de gezelligheid of veronderstelde lage kosten. Wat mensen misschien niet weten is dat de indirecte kosten van houtstook hoog zijn in de vorm van gezondheidsschade veroorzaakt door de rook, óók binnenshuis. Behalve door de stoker zelf worden deze kosten gedragen door alle mensen in de wijde omgeving van de houtstoker, inclusief kinderen. Wij vinden dat kinderen het recht hebben om schone lucht in te ademen en wij wensen hen toe dat ze niet alleen tot de “rookvrije” generatie behoren, maar ook tot de 'houtrookvrije' generatie.

Stoffen uit houtrook vergroten het risico op astma, COPD, hart- en vaatziekten en (long)kanker. Houtrook is mogelijk zelfs gevaarlijker voor de gezondheid dan sigaretten rook. Onder andere het fijnstof in de houtrook veroorzaakt problemen. Om de uitstoot van fijnstof meetbaar te maken in de gemeente, hebben wij een fijnstofmeter opgehangen bij onze woningen (https://dataportaal.openiod.org/dashboard). Zo wordt goed meetbaar hoe hoog de fijnstofpieken zijn wanneer houtkachels in onze buurt branden.

Helpt u ook mee aan een houtrookvrije generatie? Het beste is dan om helemaal geen hout te stoken. Wilt u toch de warmte en gezelligheid van een houtvuur? Dan kunt u schonere alternatieven installeren, zoals een elektrische, gas, of bio-ethanol kachel. Als u toch besluit om hout te stoken, gebruik dan alleen schoon en droog hout en stook alleen als de Stookwijzer van het RIVM (stookwijzer.nu) code geel aangeeft. Bij code oranje of rood is de luchtkwaliteit namelijk al slecht en/of verergeren de weersomstandigheden de overlast door houtrook. Opties zoals nieuwe eco-designkachels en pelletkachels stoten wel minder grof stof uit, maar produceren helaas nog steeds veel stoffen die schadelijk voor de gezondheid zijn. Inwoners die net als wij overlast ervaren van houtrook kunnen dit melden bij de gemeente via de RIVM Stookwijzer.

Wij zijn een groep bezorgde burgers (wonend in Ede dorp en Bennekom) die vanwege een wetenschappelijke en medische achtergrond de plicht voelt om zich in te spannen voor gezonde lucht voor alle mensen in de gemeente Ede. Dit jaar hebben wij daarom de werkgroep “Schone Lucht voor Ede” opgericht. Wij zouden graag in contact komen met andere mensen die zich zorgen maken over houtstook binnen onze gemeente. Wij zijn te bereiken via schoneluchtvoorede@gmail.com. Voor meer informatie over de gezondheidseffecten van houtstook, zie bijvoorbeeld www.longfonds.nl/gezond-leven/gezondelucht/houtstook, vooral de Factsheet die op deze pagina te vinden is.

Namens Werkgroep Schone Lucht voor Ede (SLEDE): Maarten Bruil, Marianne Mol, Wim Kok, Jeanette Rekers, Sabine den Hartog en Vojtech Krizek.