'Kruitdampen aan de horizon'

OTTERLO - Oud-politicus, schrijver en oud-Otterloër Jan Terlouw opent donderdag 3 november om 15.30 uur de expositie 'Kruitdampen aan de horizon', oftewel 'Oorlog en vrede op Nederlandse tegels'. Deze is te zien in het Nederlandse Tegelmuseum in Otterlo.

De expositie is te zien tot en met 26 februari 2012. Het thema Oorlog & Vrede is van alle tijden. Het Nederlands Tegelmuseum in Otterlo laat in deze tentoonstellinge aan jong en oud een groot aantal tegels en tegeltableaus zien.

De Nederlandse tegel beleeft zijn opkomst in jaren van oorlog, de opstand van de Nederlandse gewesten tegen de Spaanse koning. Musketiers, piekeniers en ruiters zijn een vertrouwd beeld op de zeventiende-eeuwse wandtegel. Maar ook later vinden oorlog en vrede hun weerslag in de voorstellingen die door plateelschilders worden uitgevoerd. Zo is de Slag bij Waterloo in 1815, waar de latere Koning Willem II als generaal meedeed en gewond raakte, vereeuwigd in een serie tableaus.

Maar ook later vinden oorlog en vrede hun weerslag in de voorstellingen die door plateelschilders worden uitgevoerd. In de twintigste eeuw worden series cloisonné-tegels gemaakt ter herinnering aan bezetting en bevrijding. Zowel de Porceleyne Fles in Delft als Westraven in Utrecht hebben na de bevrijding in 1945 een serie met herinneringstegels vervaardigd. Die tegels hebben pakkende titels, zoals ‘Het onweer breekt los’ (bij het bombardement van Rotterdam) en ‘Standvastig te midden der woelige baren’. Bovendien krijgen generaties dienstplichtige militairen bij hun afzwaaien een tegel ter herinnering, aanvankelijk heel serieus, met de naam van hun onderdeel, maar gaandeweg ook met striphelden. Deze tentoonstelling is ingericht in samenwerking met het nabij gelegen Infanterie Museum in Harskamp.

It Noflik Sté

Het Nederlands Tegelmuseum in Otterlo, dat in 2011 het vijftigjarig jubileum viert, kon in 1961 starten als zorgzame beheerder van het erfgoed van de Friese boerenzoon en latere architect Gerrit Feenstra. Hij heeft het grootste deel van de tegelverzameling, die nu in het museum te zien is, bijeengebracht. In 1963 heeft hij de Stichting Tegelmuseum “It Noflik Sté" in het leven geroepen en een deel van zijn verzameling daarin ingebracht. Een ander deel gaf hij in bruikleen. In 1975 heeft de Stichting met steun van onder meer de provincie Gelderland en de gemeente Ede de bruikleencollectie van de heer Feenstra aangekocht.

Het Nederlands Tegelmuseum heeft in de afgelopen decennia de grootste en meest veelzijdige collectie Nederlandse wandtegels en tegeltableaus opgebouwd, vanaf de late middeleeuwen tot heden. Dit is te danken aan de grote inzet van medewerkers, vrijwilligers en vrienden gedurende het vijftigjarig bestaan van het museum.