Test voorspelt acute verwardheid

EDE - Kwetsbare ouderen hebben na een operatie een verhoogde kans op een acute verwardheid. Door de operatie kunnen oudere patiënten een delier krijgen. Het wel of niet voorkomen van deze complicatie wordt sinds kort gescreend. Ziekenhuis Gelderse Vallei heeft hier meteen goede ervaringen mee opgedaan.

,,De eenvoudige test heeft een voorspellende waarde en helpt ons de behandeling van oudere operatiepatiënten te verbeteren.'' Dat zegt Jos Looijschelder, physician assistant (PA). De PA is gepositioneerd in het medisch werkveld en werkt onder supervisie van de specialist en biedt professionele medische zorg op de afdeling geriatrie.

Hij studeerde recent af op dit onderwerp aan de UMCN Radboud/ HAN in samenwerking met orthopeed H. van Helden en klinisch geriater A. Janse. Het voorkomen van een delier ofwel acute verwardheid bij de oudere kwetsbare patiënt heeft al tien jaar zijn aandacht. Nu heeft hij een meetinstrument dat niet alleen bij acute opnames werkt maar ook bij de geplande operatieve opnames. Zijn onderzoek vond plaats op de afdeling orthopedie in Ziekenhuis Gelderse Vallei te Ede waar veel (kwetsbare) ouderen worden opgenomen voor een nieuwe heup of knie.

Een delier is een plotseling optredende tijdelijke verwardheid en kan meerdere oorzaken hebben. De periode van verwardheid kan variëren van enige uren tot zelfs enkele weken. Dit is afhankelijk van de ernst van de lichamelijke aandoening, de leeftijd en de conditie van de patiënt. Een patiënt met een delier ervaart de werkelijkheid anders. Hij ziet of hoort beestjes of stemmen. Hij is angstig en onrustig. Voor de patiënt en zijn familie is dit een nare ervaring. Ook verlengt het de ziekenhuisopname vaak met meerdere dagen.

Uit het onderzoek van Jos Looijschelder blijkt dat de screening (vragenlijst voor de opname) het risico op een delier/delirium vrij nauwkeurig voorspelt. Bij de onderzoeksgroep zonder risico volgens de screening, bleek dat in 95 % correct. Men kreeg inderdaad geen delier. Bij de groep met een risico op een delier kwam dit daadwerkelijk voor bij 31%.

De resultaten van het onderzoek hebben er mede toe geleid de screening nu standaard in het hele ziekenhuis wordt uitgevoerd. Zo worden patiënten met een risico op een delier vroegtijdig opgespoord en behandeld.