Wilke Dekker is bijna tien jaar wethouder in Ede

16 januari 2008 om 00:00 Voorlezen Nieuws

Blijft de vraag open of Dekker over twee jaar als wethouder doorgaat. ,,Ik heb nog nooit gesolliciteerd naar een andere functie. Noch naar burgemeesterschap of wat dan ook. Als ik terugkijk hoe dingen in mijn leven persoonlijk gelopen zijn, zijn er altijd dingen op mijn pad gekomen. Vaak krijg ik de vraag ‘ga je nog verder?’ Het is een prachtige job. Als wethouder zou ik heel graag door willen gaan. Dat zegt het gevoel van Wilke Dekker. Aan de andere kant weet ik ook dat het wethouderschap een houdbaarheidsdatum heeft.”

EDE - Wilke Dekker is bijna tien jaar wethouder. Op papier heeft de Lunteraan als wethouder nog twee jaar te gaan. Wat staat er dan te gebeuren? ,,Ik kan nu al wel met zekerheid zeggen, dat ik in de komende periode geen lijsttrekker meer wordt voor het CDA. Ik heb het al drie keer gedaan. Drie maal heb ik ook de convenantbesprekingen gevoerd voor het CDA. Voor zo’n grote ‘club’ getuigt het van politieke bloedarmoede als iemand dat voor de vierde keer moet doen, als het CDA weer de grootste partij wordt. Dat is voor de partij niet goed, maar evenmin voor anderen”, vindt de 53-jarige Dekker.

door Jan de Boer

De vraag of hij doorgaat gaat Dekker - als de tijd daar rijp voor is - voorleggen aan een aantal wijze mensen. ,,Zelf kan ik daar geen antwoord op gegeven. Want ik ben niet objectief. Zelf zou ik het liefst wethouder willen blijven. Die mensen zal ik vragen hoe zij het vinden als ik weer beschikbaar zou zijn voor het wethouderschap. Ik meen het oprecht, daar zal ik het vanaf laten hangen. De beantwoording van die vraag kan vanuit de eigen partij komen. Ook vraag ik het aan vrienden. Van echte vrienden verwacht ik een eerlijk antwoord. Die beschermen je tegen een valkuil.”

Dekker weet dat het in de politiek vandaag ‘hosanna’ en morgen ‘kruisigt hem’ kan zijn. In 1990 kwam Dekker in de Edese gemeenteraad. De eerste vier jaar als raadslid. Daarna werd hij fractievoorzitter voor het CDA. En vanaf 1998 is Dekker wethouder. Dankzij zijn vrouw Heleen raakte de Edese wethouder in de politiek verzeild. ,,Haar vader, Gerard van Leijenhorst, was Kamerlid en later staatssecretaris”, vertelt hij. ,,Ik kwam daar in een heel politiek omgeving terecht. Bij mij thuis was men sterk betrokken bij kerk en maatschappij. Ik had geen ouders, die politiek actief waren. Maar ik ben wel opgevoed van ‘jij moet je verantwoording nemen’. Het was een calvinistisch milieu.”

Schoonfamilie

In de politieke omgeving van zijn schoonfamilie werd Dekker al gauw bijgebracht dat je niet alleen commentaar moet geven. ,,Maar dat je zelf ook betrokken moet zijn. Ik ben lid geworden van de jongerenorganisatie van het CHU. En ben toen betrokken geraakt bij de fusiebesprekingen van het CDA. Daar leerde je het politieke handwerk, het onderhandelen, het overleggen met elkaar, het luisteren naar andere standpunten. Je kreeg heel sterk te maken met andersdenkenden.”

,,Daar heb ik ook goed geleerd om te formuleren waarom je CDA’er bent. Er moesten statuten opgesteld worden. Onze uitgangspunten moesten opnieuw geformuleerd worden. Dat is een hele leerzame periode geweest. Waarom CDA en wat is de C van het CDA? Daar is de mens en maatschappijvisie gevormd, die ik altijd meegenomen heb in mijn handelen in de politiek. Je doet het vanuit die visie. Daar begint het mee.”

Cruciaal

Een cruciaal moment in de politieke loopbaan van Dekker was het jaar 1998. ,,Ga ik wel of niet naar de Tweede Kamer”, aldus de wethouder, die in die tijd werkzaam was bij het ministerie van Landbouw in Den Haag. Dekker koos in dat jaar voor de lokale politiek. ,,Het betrokken willen zijn met mensen, heeft de doorslag gegeven. Het direct iets kunnen betekenen voor mensen die op je weg komen. Het grote voordeel van de lokale politiek is dat je dingen tot stand kunt brengen. Dat je dagelijks contact hebt met mensen. De Tweede Kamer is veel afstandelijker. Daar heb je te maken met wet- en regelgeving.”

Tot ‘verdriet’ van zijn schoonvader vertrok Dekker niet naar Den Haag. ,,Hij had het heel aardig gevonden als ik zijn opvolger zou zijn geworden. Uiteindelijk is de keuze anders geworden. Hij heeft het geaccepteerd. In 2006 ben ik weer gevraagd of ik gelet op mijn locale ervaringen alsnog naar de Tweede Kamer wilde gaan. Voor mij was het werk in Ede nog niet echt af. Een aantal dingen wilde ik graag nog realiseren. Dan denk ik concreet aan de ontwikkelingen die in de buitendorpen in gang zijn gezet. Woningbouw, leefbaarheid van de dorpen. En voor Ede heel belangrijk een nieuw bestemmingsplan voor het buitengebied.”

,,Ede heeft één van de grootste buitengebieden van Nederland. Er zijn drieduizend objecten, die opnieuw bestemd moeten worden. Met de kennis die ik meeneem van het hele buitengebied, moet ik een bijdrage leveren. Gelet op de hele problematiek in de landbouw, het verdwijnen van veel landbouwbedrijven, het leegkomen van agrarische gebouwen, vond ik dat een cruciaal moment om een goedgekeurd bestemmingsplan voor de komende jaren af te maken.”

Lokale politiek

In Ederveen, Lunteren en straks in Wekerom is de gemeente volop bezig met de woningbouw. Ook in Otterlo, Harskamp en het Streekziekenhuis in Bennekom gebeurt dat. ,,Die kans is er nu om daaraan een push te geven. Mijn politieke loopbaan eindigt dus niet in Den Haag, want ik wil lokaal blijven functioneren. In 2006 is dat geaccepteerd door de partij. In 1998 lag dat een stuk moeilijker. En vond men het onbegrijpelijk dat je - als de landspolitiek je roept - kiest voor de lokale politiek. Ik heb een jaar geleden gezorgd voor mensen die het kunnen doen in de Tweede Kamer.”

Het wethouderschap van Ede is in de beleving van Wilke Dekker de mooiste baan die je kunt hebben. ,,Nog iedere dag doe ik het met ongelooflijk veel plezier. Het is ontzettend mooi werk om te doen. In mijn denken ben ik er de hele dag mee bezig. Het mooiste vind ik om mensen bij elkaar te brengen. Ik geloof in het harmoniemodel. Ik kan niet werken in een conflictmodel. Samen met andere mensen wil ik het realiseren. Ook gebruik makend van de kennis die in de samenleving aanwezig is.”

,,Lunteren is daar een mooi voorbeeld van. Samen met klankbordgroepen werken. De tuibrug is ook zoiets. Door het samen op te pakken met professor Krijgsman. Ook moet je gebruik maken van de kennis die in de gemeenteraad aanwezig is. Samen met de raad proberen de gemeente te besturen. Niet tegenover elkaar, maar naast elkaar. Dat is ook één van de redenen dat er in Ede nog nooit een college of een wethouder naar huis is gestuurd. Dat zegt iets over de bestuurscultuur in Ede. Daar wordt in den lande aan gerefereerd.”

Harmonieus

Een harmonieuze samenwerking hoeft volgens Dekker niet te betekenen dat je het altijd met elkaar eens bent. ,,Uiteindelijk ga je zoeken naar consensus om er in het belang van de inwoners van de gemeente Ede uit te komen. Vorig jaar werden er landelijk 132 wethouders weggestuurd. Door de cultuur in Ede is dat hier nog nooit voorgekomen. Degenen die weg zijn gegaan, zijn zelf weggegaan. Weggestuurd is hier niemand. In Ede wordt ongelooflijk geïnvesteerd in de coalitie en de samenwerking. Door de transparantie krijg je een goede harmonie. Het is een recht om gecontroleerd te worden. Daar moet je niet bang voor zijn.”

,,Zaken naar elkaar uitspreken en zorgen dat je inderdaad alles op tafel legt en jezelf kwetsbaar opstelt. Niet vanuit de arrogantie, niet vanuit de macht besturen, maar vanuit een dienende houding. Je moet niet vanuit ‘ik ben de grootste partij’ of ‘ik heb de belangrijkste portefeuille’ of ‘ze kunnen niet om me heen’ werken. Dat verlies je altijd. Het hoeft maar één keer mis te gaan. Dat houd je niet vol. Macht corrumpeert. Steeds vanuit de grondhouding ‘het gaat niet om macht’. In wezen gaat het om gezag. Dat moet je afdwingen.”

SGP

De harmonie in Ede gaat niet zover dat een partij als de SGP een vast stekkie heeft in het college van burgemeester en wethouders. ,,Ik heb meerdere malen geprobeerd de SGP daarin te krijgen. Ik heb niets op die partij tegen. SGP’ers zijn ook in den lande hele goede en betrouwbare bestuurders. Je moet het natuurlijk wel eens zijn over de uitgangspunten. Er komt een moment dat de SGP-fractie deel gaat uitmaken van het college. De partij heb ik nooit buitengesloten. Bij convenantbesprekingen moet je het met elkaar eens zijn over de uitgangspunten. Dan moet je geen minderheidsstandpunten willen, zoals door de SGP is gevraagd. Je moet je aan de meerderheid aanpassen. En dat is een beetje het conflict geweest. Als je ook met anderen de meerderheid kunt krijgen, kies je voor de eenheid. Voor de SGP blijkt dat - om heel begrijpelijke reden - nog altijd niet mogelijk. Dat vind ik erg jammer.”

A30

Terugkijkend op tien jaar wethouderschap vindt Dekker de aanleg van de A30 iets om met veel plezier op terug te kijken. ,,Het is maar een koppelstuk, maar het betekent heel wat voor deze regio. Dat is ook zo met de verbreding van de Willem Dreeslaan en de tuibrug De Poortwachter als herkenningspunt voor Ede. Het allerbelangrijkste is toch het toegankelijk maken van de politiek naar de inwoners. Dat mensen naar het spreekuur komen. Dat mensen open en eerlijk zijn. En het gemeentehuis niet als ivoren toren zien.”

,,Dat zij zien dat gemeentebestuurders ook gewone mensen zijn waar je naar toe kunt gaan en waar je je verhaal kwijt kunt. Dat vind ik de winst van tien jaar politiek. Geen gemeentebestuur dat besluiten neemt over mensen, zonder mensen. Winst is de betrokkenheid van de bevolking. Mocht ik na de volgende verkiezingen geen wethouder meer zijn, ga ik niet meer naar de Tweede Kamer. Dat station is gepasseerd. Hoewel ik in de politiek geleerd heb om nooit nooit te zeggen. We weten nooit wat de toekomst brengt. En dat is maar goed ook”, besluit Dekker.