‘Eten betekent een warm welkom, gastvrijheid en liefde voor de gasten’

EDE Eva komt oorspronkelijk uit Macedonië en woont inmiddels al bijna 23 jaar in Nederland. Naast haar werk en creatieve bezigheden als kunstenares is ze al jaren intensief bezig met alles wat met eten te maken heeft. Niet alleen door zich te verdiepen in de nutritionele waarde van voeding, maar ook door zelf voedsel te telen in haar volkstuin en op een bewuste manier te koken. Voor haar is eten niet iets wat je vluchtig doet. Het is een proces: van zaadje tot oogst, van voorbereiding tot gedeeld samenzijn aan tafel. En juist dát hele proces maakt haar gelukkig.

,,Eten is zoveel meer dan wat er op je bord ligt”, vertelt ze. ,,Het is een sociaal en cultureel ritueel. Het is aandacht, verbinding en liefde.” In Macedonië is samen eten namelijk vanzelfsprekend. Niet alleen op feestdagen of bij bijzondere gelegenheden, maar juist ook in het alledaagse leven. ,,Vroeger, in de tijd van mijn oma, mocht niemand met eten beginnen voordat de oudste van de familie aan tafel zat. Tegenwoordig, in ons drukke leven, zie je dat niet altijd meer terug, maar toch probeert elke familie nog steeds rekening te houden met samen aan tafel eten.”

(de tekst gaat onder de foto verder)

Foto: Eetbaar Ede

Eva groeide op in een familie waar eten werd doorgegeven van generatie op generatie. Al vanaf haar 12e leerde ze koken van haar moeder. Niet alleen de dagelijkse maaltijden, maar ook traditionele recepten met veel kruiden en groenten die al generaties lang meegaan. Door haar enthousiaste moeder kon Eva op haar 15e al vele zoete en hartige gerechten maken. Denk aan bladerdeeggerechten zoals pita en burek, maar ook aan gevulde paprika’s, sarma, musaka en goulash. Gerechten bereid met groenten die in het warme klimaat van Macedonië groeien en daardoor een intense smaak hebben, tomaten, courgettes, aubergines en paprika’s.

BIJZONDERE ROL VOOR FEESTDAGEN

Feestdagen spelen in haar cultuur een bijzondere rol. Neem bijvoorbeeld de kerstavond: een maaltijd met eenvoudige, maar voedzame gerechten. Geen luxe, maar betekenisvolle voeding vol traditie, waarbij iedereen samenkomt aan tafel en de maaltijd wordt gedeeld in een sfeer van verbondenheid en een moment van stilstaan bij de geboorte van Jezus.

(de tekst gaat onder de foto verder)

Ook andere momenten van het leven, geboortes, bruiloften, verjaardagen of diploma-uitreikingen, worden gevierd met overvloedig eten. Volle tafels, een rijk assortiment aan gerechten en het delen van recepten zijn onderdeel van de viering. Vaak wordt er besproken hoe het is klaargemaakt. De recepten leven voort in het hoofd van iedere vrouw in de familie, vooral de zoete recepten voor cake, koekjes en taarten worden gekoesterd en doorgegeven.

ETEN ALS SOCIAAL MOMENT

Eva merkt een duidelijk verschil met hoe er in Nederland met eten wordt omgegaan. Waar in Macedonië eten vaak een sociaal moment is, ziet ze dat in Nederland eten vaker als iets individueels of praktisch wordt benaderd. En verjaardagen? Die vond ze hier in het begin nogal karig, met een stukje taart, koffie en misschien wat kaas en worst. ,,Op mij eerste verjaardagsvisite in Nederland werd ik heel hongerig, want ik verwachtte dat er, net als bij ons, veel eten op tafel zou zijn.”

Toch waardeert ze ook de veelzijdigheid van de Nederlandse eetcultuur. Juist door de diversiteit aan mensen in Nederland leerde ze hier andere keukens kennen. ,,Ik heb vroeger nooit Chinees of Indonesisch eten gegeten en dat heb ik hier in Nederland wel kunnen proeven.” En ondanks die ontdekkingsreis blijft ze trouw aan haar Macedonische roots. Want, zoals ze zegt: ,,Het zit in mijn DNA.”

(de tekst gaat onder de foto verder)

Foto: Eetbaar Ede

KWESTIE VAN VERBINDING

Tot slot wil Eva anderen meegeven om bewuster om te gaan met eten, niet alleen qua voeding, maar ook in het sociale en duurzame aspect. ,,Eet meer groenten, geniet van verse salades als natuurlijke antioxidanten, en bovenal: deel je maaltijden zoveel mogelijk met anderen. Want uiteindelijk is eten niet alleen een kwestie van smaak, maar van verbinding.”

Benieuwd naar meer inspirerende verhalen zoals dat van Eva? Kom naar de gratis Foodfloor op 10 april en laat je verrassen door boeiende gesprekken, nieuwe smaken en waardevolle inzichten over eten, cultuur en verbinding. Iedereen is welkom! Meld je gratis aan via info@eetbaarede.nl. 

Dit artikel wordt u aangeboden door Eetbaar Ede. Voedsel verbindt Ede; we ontmoeten elkaar, activiteiten ontstaan en verhalen worden verteld. Eetbaar Ede is de community voor gezond, lokaal en duurzaam voedsel in de gemeente Ede. Kijk voor meer informatie op EetbaarEde.nl, Facebook, Linkedin, Twitter of Instagram.