Columniste Anjolein Schraven over Oud en Nieuw: ‘Wat te doen met nieuwe soorten?’

BENNEKOM Gerimpeld met diepe groeven, littekens en gebreken. Het leven heeft zijn sporen achtergelaten. Maar vol levenslust. Ieder voorjaar weer bruisend van energie en uitlopend van goede moed. 

Deze grote eik in het Bennekomse bos was er al voor u en ik op de wereld kwamen en hij zal er nog staan als wij al lang weer vertrokken zijn. Hij kan het nog makkelijk een paar eeuwen volhouden. Als de omstandigheden gunstig zijn dan. 

Als hij niet voorbij gegroeid wordt door een stel kwajongens. Van die snelle groeiers die zich brutaal opdringen aan zijn voeten. Profiteren van zijn heerlijke bodem en best toekunnen met wat minder licht. Tot ze zo hoog en breed worden dat ze al zijn energie en licht wegnemen. Onze prachtige eik kan zomaar even voorbij gestormd worden door een stel opdringerige beukjes, die van hun plekje onder de eik in een paar decennia veel groter groeien dan hun beschermheer. 

Maar ach, eiken en beuken zijn er altijd al geweest. Althans vanaf de tijd dat ze het hier fijn vonden. Toen de grote grazende dieren die de koude Moft-heuvel beklommen na de IJstijd het hier te warm kregen en naar Noordelijker streken vertrokken, ging dat samen met de opkomst van bomen die vanuit het Zuiden juist naar het Noorden optrokken met de warmte. Er wordt nog veel onderzoek naar gedaan wie nu wat veroorzaakte, maar het lijkt een wederkerig proces. Door de warmte na de laatste ijstijd groeiden er nieuwe bomen en planten die niet op het menu van de grote mammoeten, reuzenherten en wisenten stonden. Doordat er minder van deze grote grazers waren, konden die nieuwkomers snel groeien. Veel te snel. Het open landschap veranderde grotendeels in bos waar voor de grote jongens geen plaats meer was.

Het blijft in het natuurbehoud nu de discussie, wat doen we met de nieuwe soorten die, ooit door mensen aangeplant als snelgroeiend en handig hout, de oudjes verdringen. Onderzoek laat zien dat de nieuwkomers ook nu soms beter tegen de klimaatverandering kunnen. Maar we hebben te weinig bos om het maar eens af te wachten. Dus daarom kiezen diverse beheerders ook in Moft ervoor om toch actie te ondernemen. Door op plekken met waardevol divers bos of open heide, het opschot van bijvoorbeeld Amerikaanse eik en Vogelkers weg te halen. En waar dat geen rol speelt het maar even los te laten. Een mooi Oud en Nieuw.

door Anjolein Schraven

Meer columns op Ede Stad.nl lezen? Je vindt ze in dit dossier.