50 jaar Ede Stad: Van typemachine naar liveblog, sport scoort in Ede

EDE In vijftig jaar Ede Stad is sportverslaggeving vrijwel altijd een van de pijlers van de krant geweest. De verslaggeving langs de velden en in de sporthallen bestaat dus net zo lang als de krant zelf. Waarom is er zoveel interesse in de lokale sport en hoe is het zo’n belangrijk deel van de krant geworden? Een vraaggesprek met de ervaren Ede Stad-verslaggevers Wim van Kessel, Eip Janssen en fotograaf Theo Beumer over vijftig jaar sport in Ede Stad.

Bij elkaar zijn jullie ruim zestig jaar aan Ede Stad verbonden. Wat weten jullie nog van de sportverslaggeving van het eerste uur en wie waren daar belangrijk?

E: Dat was echt behelpen. Bijdragen belandden vaak op de toenmalige kabelkrant. Je beschreef bijna letterlijk wat er gebeurde. Men vond vooral de tijd (minuut) belangrijk. Een interview na afloop was bijna niet aan de orde. Belangrijk waren voor mij de grondlegger van de verslaggeving, Jaap Roskam en de latere eindredacteur Henny Jansen.  

W: Toen ik 32 jaar geleden begon, hadden elke voetbalclub in Ede en ook andere sportverenigingen een eigen verslaggever, die er in principe elke thuiswedstrijd was. De sportredactie bestond bij elkaar uit ongeveer vijftien personen. De krant kwam op maandag en woensdag uit. Bij elkaar waren het ongeveer tien sportpagina’s. Op een typemachine typte ik mijn A4’tjes vol, die op de redactie weer overgetypt werden. Bij deadline-artikelen ging ik naar de redactie, om daar direct de stukken op de daar aanwezige computer te zetten. Later kregen we diskettes en de kabeltelevisie. Wim Mulder had toen de leiding. Berend Veenendaal coördineerde de sportredactie. Ik werkte ook nog samen met Berend van Putten.

T: Vanaf het eerste uur ben ik met de sportverslaggeving van Ede Stad opgegroeid. Mijn schoonvader Jaap Roskam was namelijk sportverslaggever bij Ede Stad. Destijds waren er nog geen digitale mogelijkheden en werd alles uitgetypt en werden de verslagen vervolgens op locatie bij de krant ingeleverd.

Dennis Bergkamp (links) van Ajax in duel met Dick van Laar van vv Lunteren, tijdens een oefenduel in de zomer van 1992 - Archief BDUmedia

Wat zijn volgens jullie belangrijke lokale sportmomenten in de afgelopen vijftig jaar geweest?

E: Dat zijn er te veel om op te noemen. Een greep: DTS Ede en Bennekom op hoogste landelijke niveau. Vv Lunteren dat heel hoog speelde, maar waar het hek uiteindelijk op slot ging. De teloorgang vv Ede Westermeijer. Maar buiten het voetbal hebben vooral Polar Bears en later DVO gezorgd voor het Edese aanzien. Het in Ede gehouden internationale Audi tennistoernooi. Ook de vele Otterlose skeelerronden mogen niet onvermeld blijven. En ook individuele ‘Edese’ sporters Dick Schoenaker, Gerdo Hazelhekke, Jaap van Lagen en Kimberley Bos mogen niet worden vergeten.  

W: Dan put ik vooral uit de evenementen waar ik als verslaggever bij ben geweest. Diverse beslissingswedstrijden van de Edese voetbalclubs. Advendo - Ajax amateurs, DTS Ede - ONS Sneek en Bennekom - SDVB, staan mij nog het meeste bij. Maar ook diverse wedstrijden van Edese clubs tegen Feyenoord en FC Barcelona. Het Nederlands Kampioenschap Wielrennen in Ede, de diverse edities van de skeelerronde van Otterlo en tweemaal de korfbalfinale van DVO in Ahoy. 

T: Ik heb als sportfotograaf veel mooie sportmomenten mogen vastleggen. Zoals veel voetbalwedstrijden, het Nederlands Kampioenschap Wielrennen en Kimberley Bos, die aan de Olympische Spelen meedeed en brons won.

Tennisser Andre Agassi (links) won in 1989 het Audi Tennistoernooi in Ede - Raymond Rutting/ ANP

Waarom is het verslaan van sportnieuws volgens jullie zo belangrijk?

E: Een krant zonder sport, mist de krenten in de pap. Sport is voor velen de belangrijkste bijzaak van het leven. De verslaggeving brengt de sport bij iedereen thuis. De lezer maakt daarna zelf de keuze wat hij of zij belangrijk acht. Hoewel de lezer altijd het eerst kijkt of een krant (Ede Stad) een primeur heeft, is het moment van publicatie belangrijk. Het vertrouwen dat men je geeft als sportverslaggever, mag je nooit beschamen. Een primeur te vroeg brengen, betekent dat je de andere negen primeurs mist. Simpelweg wederzijds respect tonen.

W: Sport is onderdeel van de maatschappij, dus is het niet meer dan normaal dat het nieuws daarover wordt gebracht. Ik heb het idee dat voetbalwedstrijden tegenwoordig minder worden bezocht dan in het verleden, maar dat de belangstelling er nog steeds is. Dan is het mooi dat het sportnieuws via Ede Stad nog gevolgd kan worden. 

T: In het algemeen is er veel interesse voor sport. De analyse van een wedstrijd, maar ook het visualiseren met een foto van een bepaald sportmoment, maakt alles compleet.

Er wordt weleens geroepen dat kranten, ook Ede Stad, alleen maar aandacht heeft voor het voetbal. Zijn jullie het daar mee eens?

E: Een herkenbare opmerking. Misschien is dat lang ook wel zo geweest. Voetbal is nu eenmaal de populairste sport in ons land. Maar zeker de laatste tien jaar komen vrijwel alle sporten aan bod. Dit geldt helaas niet voor denksporten. Alsof uren achter een bord zitten geen energie kost. De dammers, schakers en bridgers mogen meer aandacht krijgen. Het artikel waar ik persoonlijk het meest tevreden over was, is helaas nooit geplaatst in de krant. De promotie van MHC Ede tegen Zwolle. Ik beschreef in een column hoe zo’n middag op het scherpst van de snede verliep. Maar ook hoe sportief de verliezer (Zwolle) na afloop door het Edese publiek werd onthaald met een daverend applaus. Een voorbeeld van een wedstrijd waarin men elkaar zeventig minuten bestreed en daarna respecteerde.

W: Ede Stad heeft zeker aandacht voor andere sporten. Maar de online-cijfers bewijzen dat voetbalverhalen veel beter gelezen worden dan andere sporten. Dus is er meer interesse in voetbal dan in andere sporten. In mijn ogen is het logisch dat de meeste aandacht daar naar uitgaat.

T: Voor alle sporten is aandacht, maar de meest favoriete sport is over het algemeen voetbal.

De familie van Kimberley Bos ziet in de Van der Knaaphal dat de Edese brons wint op de Olympische Winterspelen van 2022 - Theo Beumer

De komst van internet heeft veel veranderd in de snelheid van het sportnieuws. Hoe kijken jullie tegen de verandering aan?

E: Heel positief. Zoals eerder gezegd keken we vroeger uit naar het kabelkrantnieuws. Nu kiezen geïnteresseerde lezers snel voor internet. Het dwingt ons om binnen een paar uur verslag te doen. Soms begrijpt een clubvertegenwoordiger niet dat alle clubs tegelijk bedienen niet kan. Je bent als sportverslaggever afhankelijk van de reactie van een clubvertegenwoordiger. Pikant is wel dat de gemiddelde sporter ons (Wim van Kessel en mij) vaak aankijkt op het Premium-systeem. Het sportnieuws achter een betaalmuur zetten wordt door veel kranten en ook door Ede Stad gedaan. Daarop heb ik geen invloed. 

W: Dat is iets wat bij de huidige maatschappij hoort. Het wachten op de maandagkrant om te zien wat erin stond had zeker zijn charme, maar is achterhaald. Ik heb er ook geen moeite mee. Ik wil het nieuws ook nu weten en niet wachten op de krant.

T: De komst van internet biedt veel voordelen, met name de snelheid waarmee het sportnieuws kan worden verspreid. 

Wat maakt voor jullie het verslaan van sportwedstrijden zo leuk?

E: Het bezoeken of contacten van clubs of individuele sporters. Voorwaarde daarbij is wel dat je sportliefhebber moet zijn. Bovendien is het noodzakelijk snel een keuze te maken wat betreft relevante informatie. Elke sporter moet op maandag weer gewoon naar zijn of haar werk kunnen. Dus filteren zonder de waarheid tekort te doen, is ook een taak.

W: Elke wedstrijd kent zijn verhaal. Mijn uitdaging is om elke keer niet alleen een verslag te maken, maar er ook een verhaal omheen te vertellen. Dat lukt de ene keer beter dan de andere keer. Voor mij is het een mooie (betaalde) hobby. Ik kijk altijd uit naar de volgende wedstrijd.

T: Ik ben geïnteresseerd in alles op sportgebied en bezoek graag wedstrijden. De combinatie met mijn hobby fotografie maakt het voor mij leuk om dit werk te doen.

Hoe kijken jullie naar de toekomst van de sportjournalistiek in Ede en landelijk?

E: Ik denk positief. Dat zie je ook aan de cijfers. Maar zowel de verslaggever als lezer moet zich steeds realiseren dat een krant geen verenigingsblad is. Beide partijen moeten zich afvragen of algemene sportjournalistiek gebaat is bij een bijdrage.

W: Ik hoop zeker wat betreft de lokale journalistiek in Ede dat deze voorlopig zo blijft. Wij zijn eigenlijk nog het enige medium dat elke week nog een verslag maakt van alle sportwedstrijden. Alles zal afhangen van het financiële plaatje. Is er ook een verdienmodel mogelijk voor een digitale krant? Hoewel ik verwacht dat op termijn de papieren kranten verdwijnen, hoop ik dat de lokale sportjournalistiek blijft voortbestaan.

T: De lokale en regionale sportjournalistiek mag wat mij betreft nog wat meer aandacht krijgen en worden uitgebreid. Landelijk is er meer dan genoeg aandacht.

Dit artikel maakt deel uit van de special Ede Stad 50 jaar, die op woensdag 15 mei 2024 bij de papieren Ede Stad verscheen.