Columnist Juko de Vries over vrijheid: ‘Met elkaar en naast elkaar’

EDE Elke dag wanneer ik de deur uit ga sta ik er niet altijd bij stil. Maar ik kan overal in vrijheid naar toe. Mijn boodschappen doen, naar het bos of naar de hei. Ik kan in vrijheid een kerk bezoeken of naar de moskee. Gewoon hier in Ede of de omliggende dorpen. 

Geen belemmeringen meer van een bezettende macht. Geen soldaten met geweren die je tegenhouden of je vragen naar je persoonsbewijs. Geen totale verwoesting zoals momenteel elders in Europa. Je moet er toch niet aan denken of nee, juist wel. 

DANKBAAR

Even stilstaan bij hoe onze vrijheid destijds is bevochten. Hoe we werden verlost van een dodelijk fascistisch systeem. Ik ben blij en dankbaar dat we hier in ons land ieder jaar weer in vrijheid kunnen en mogen herdenken. Dat we stil mogen staan in het besef dat onze vrijheid nooit vanzelfsprekend is.

Na vijf bezettingsjaren hadden de mensen helemaal genoeg van die oorlog. Toen eenmaal de vrede was teruggekeerd zette men de schouders eronder om Nederland weer op te bouwen. Puinruimen, uithuilen en opnieuw beginnen. Het verdriet verwerken. Herbouwen wat kapot was. Er weer iets van maken met het weinige dat er nog over was. 

ACTIEVE HERINNERING

Mettertijd groeide ook Ede weer uit tot de stad die ze nu geworden is. Met een kloppend winkelhart en een functionerend bestuur. Diverse mooie woonwijken en midden in het groen. Als voormalig garnizoensstad heeft men in de loop der jaren alles wat met soldaterij te maken had langzaam weten om te smeden naar nieuwe woonwijken. Het kazerneterrein heeft nu een andere functie en bestemming met hier en daar wat oude accenten als kleine vingerwijzing naar die tijd van toen. 

We kregen het na die oorlog steeds beter maar de actieve herinnering aan de oorlog verdween. De afstand werd groter door het verstrijken van de tijd. En wanneer actieve herinneringen de actualiteit gaan bepalen weten we inmiddels allemaal dat we goed moeten blijven opletten. Je kunt zomaar het besef kwijtraken van wat vrijheid eigenlijk inhoudt. Hoe ze werd bereikt en tegen welke kosten. 

Dat ze nooit vanzelfsprekend is. Dat ze blijvend bewerkt moet worden door actief te blijven herinneren. Dat we elkaar in ieders waarde moeten laten. Dat we moeten blijven herdenken wat waardevol en behoudenswaardig is. Namelijk diezelfde vrijheid om te doen wat we willen doen. Te geloven wat we willen geloven. Te bezingen wat we willen bezingen. Gewoon met elkaar en naast elkaar. 

Lees ook

Columnist Juko de Vries over de jonge lente: ‘Zelfs de mensen op straat worden daardoor milder, een welkome ontwikkeling’

 

NAMEN

Hier in Lunteren stonden we ook op de vierde mei stil bij ons herdenkingsmonument. ‘Opdat wij niet vergeten.’ staat er op dit monument. Elk jaar sta ik hier weer met mijn dorpsgenoten. De fanfare speelt een hymne ‘Blijf bij mij Heer wanneer de avond valt.’ Er worden bloemen neergelegd de vlag hangt half stok. Namen worden niet genoemd maar ik denk Nathan, Clara, Rachel, Lea.... En sinds kort Ljudmila, Jamala, Pjotr, Sergei, Abidai, Ibrahim, Murat... Want er komt ieder jaar opnieuw die 4e mei. Opdat wij niet vergeten.

door Juko de Vries

Meer columns op Ede Stad.nl lezen? Je vindt ze in dit dossier.